VARİS NEDİR?
Bacaklarda yüzeyel toplardamarların düzensiz bir biçimde uzayarak büklümlü genişlemesi ve kıvrımlar oluşturması varis olarak adlandırılır. Genelde hastalar görsel olarak bacak damarlarında genişlemeyi fark ettiklerinde tanıyı koyarak doktora giderler.
Varisler mavi veya kırmızı renkte ince 1 mm damarlardan solucan gibi kocaman hale gelmiş genişlemiş damarlara sahip
KAÇ TİP VARİS VARDIR?
Mavi veya kırmızı çizgisel renk değişikliği olarak görülen, çapı 1 mm veya daha az Telenjiektazik varisler; Ciltten hafif kabarık, çapları 4 mm’ den küçük olan mavi renkli, elle zor hissedilebilen Retiküler varisler ve çağı 4 mm’den büyük elle ve gözle izlenebilen büyük toplar damar varisleri olmak üzere 3 tip varis bulunmaktadır.
KİMLERDE DAHA ÇOK GÖRÜLÜR?
Yetişkin nüfusun %15-20 sini etkiler. Kadınlarda erkeklere oranla 2-4 kat daha fazla görülür. Ailesel geçiş oranı %50 den fazladır. 20-70 yaş arası kadınların %55’ i varislerden şikayetçidir
VARİS OLUŞUMUNA SEBEP OLAN FAKTÖRLER NELERDİR?
Varisler primer (doğuştan) veya sekonder olabilir. Sekonder veya edinsel variköziteler venöz kapakçıkların travma, derin ven trombozu veya enflamasyon gibi nedenlerle hasarlanması sonucu gelişir.
Varis oluşumunu kolaylaştıran faktörler nelerdir?
Uzun süre ayakta durmak, Hamilelik, Şişmanlık, Oturarak çalışmak, Hareketsizlik
Yaşlılık, kronik kabızlık, İlaç kullanımı (Doğum kontrol hapları, menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavileri)
VARİS HASTALIĞINDA SIK KARŞILAŞILAN ŞİKAYETLER NELERDİR?
Ağrı. Bu ağrı tüm bacağı ve özellikle diz altı bölgeyi etkileyen derin, künt ve bacağa ağırlık hissi veren bir ağrıdır. Uzun süre ayakta kalmakla artar ve bacağı yukarı kaldırmakla azalır.
Kaşıntı. Bacak kaşınabilir ve sıcaklık, yanma hissi ve bazende zonklama olabilir. Genelde variköz damarların üzerinde olur ve yaygın bir his olmasa da bazen cilt değişiklikleri olduğunda ayak bileğine sınırlı olabilir.
Ayak bileğinde şişme. Özellikle akşamları ayak bileklerinde hafif veya orta dereceli şişlikler belirir.
Gece krampları. Yaygın bir semptom olmasına karşın variköz venler ile ilişkisi ispatlanmamıştır.
Yüzeyel tromboflebitler. Yüzeyel variköz venlerin yüzeyel trombozu üstünde bulunan cildin akut inflamasyonuna ve damarın pıhtı ile tıkanmasına neden olur. Akut dönmede cilt kızarık, sıcak ve çok hassastır.
Venöz ayak bileği cilt değişiklikleri. Bu değişiklikler hafif hemosiderin pigmentasyonundan variköz egzama, lipodermatoskleroz ve açık yaraya kadar değişebilir.
Kanama. Yüksek ayak bileği basınçlarının olduğu durumlar da hassas cilde hafif bir travma olduğunda büyük kanamalar olabilir.
VARİSİN KOMPLİKASYONLARI VAR MIDIR?
Eğer varis hastalığı erken dönemde tedavi edilmezse ayak ve bacaklarda renk değişiklikleri, venöz egzema, lipodermatoskleroz ve venöz ülser, venöz kanamalar ve venöz tromboflebitler, derin ven trombozu gelişebilir.
TEDAVİ İÇİN UYGUN ZAMANLAMA NEDİR?
Varis görüntü, ağrı, kramp ve psikolojik açılardan insanı etkileyen bir rahatsızlıktır.
Kişinin yaşamını olumsuz biçimde etkilemeye başladığı zaman tedavi olanaklarını araştırmak gerekir. Varis tedavisi her mevsimde yapılabilir. Havaların ısınmış olması yapılacak tedaviyi etkilemez. Bununla beraber yaz aylarına kadar sonuç arzulandığı için, Ocak-Nisan arası kılcal tipteki varisler için en uygun zamandır. Işınlı tedaviler için en uygun zaman cildinizin en açık renk olduğu kış aylarıdır.
Zamanlama ile ilgili olarak hastaların en sık yaptıkları hata, karar verdikten sonra tedavide yapılan ertelemelerdir.
TEDAVİ SEÇENEKLERİ NELERDİR?
- İlaç tedavileri
- Bandaj ve varis çorabı gibi yöntemlerle varisli bacağa baskı ve basınç uygulaması
- Skleroterapi
- Kılcal damarlara lazer tedavisi
- Termokoagulasyon
- Cerrahi Tedavi (Safen striping, Pake eksizyonu, Endovasküler Lazer tedavisi, Endovenöz Radiofrekans tedavi)
- Miniflebektomi (Dikişsiz pake eksizyonu)
- Kombine tedavi yöntemleri
HANGİ TEDAVİ YÖNTEMİ BANA UYGUNDUR?
Her yöntem her hasta için uygun olmayabilir. Hastanın uzman bir hekim tarafından değerlendirildikten sonra gerekli tetkikler yapılmasının ardından tedavi yöntemleri gözden geçirilmeli en uygun tedavi yönteminden biri seçilmesi gerekmektedir. Hangi tedavi yöntemi seçilirse seçilsin varis tedavisinde sabırlı olunması ve tedavi olduktan sonra dikkat edilmemesi durumunda mevcut durumun tekrarlama ihtimalinin olduğu akıldan çıkarılmamalıdır. Bu tedavi yöntemleri hastaya göre tek tek veya birarada ardaşık olarak kullanılabilir. Her tedavi yöntemi her hasta için uygun olmayabilir.
İlerlemiş varislerde Antalya Şehir Hastanesi Kalp Damar Cerrahisi bünyesinde polikliniğimizde güncel yöntemler kullanarak her türlü varis hastasının tanı ve muayenesi yapılmakta; uygun hastalarda neştersiz, dikişsiz ve yarasız ameliyat yöntemi olan Radyofrekans Ablasyon tekniği ve miniflebektomi yöntemi ile dikişsiz estetik varis tedavisi yapılabilmektedir.
Bu işlemin lokal, bölgesel veya spinal anestezi ile yapılabildiği gibi Antalya Şehir Hastanesinde başarı ile uygulanan bu yöntemle varisten şikayetçi olanlar, işlemden birkaç saat sonra ayağa kalkarak evlerine gidebilmekte ve birkaç gün sonra işlerine dönebilmektedirler. Kombine veya tek tek uygun endikasyonlarda yüzeyel genişlemiş variköz damarlara skleroterapi ve köpük tedavisi güvenle başarılı şekilde yapılmaktadır.